International Space Station ISS
Meer informatie over de bouw van ISS vindt U op de website
Nasa Spaceflight
Een overzicht van de in 2002 geplande Shuttle lanceringen is te zien op
KSC Online Launch Schedule
terug naar de homepage
20 nov 1998:
Lancering van het eerste element van ISS, de russische Zarya module.
4 dec 1998:
Lancering van het tweede module met de Space Shuttle STS-88.
Koppeling van deze amerikaanse module Unity Node-1 met de Zarya. De eerste bemanning gaat aan boord van de ISS.
27 mei 1999:
Met de Shuttle STS-96 wordt bevoorrading en apparatuur afgeleverd voor de verblijfsruimte (Spacehab).
Er worden tevens twee kranen geinstalleerd.
19 mei 2000:
Met de Shuttle STS-101 Atlantis wordt logistiek materiaal afgeleverd en worden onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd.
12 juli 2000:
De tweede russische module Zveda wordt gelanceerd en op 26 juli gekoppeld aan de Zarya/Unity constellatie.
6 aug 2000:
Met de russische Progress M1-3 wordt brandstof en materiaal vervoerd en afgeleverd aan de Zvezda module.
8 sept 2000:
De Shuttle STS-106 Atlantis levert materiaal en bevoorrading af voor de Spacehab module.
11 okt 2000:
Met de Shuttle STS-92 Discovery wordt de eerste vakwerkstruktuur Z1 bnaar ISS gevlogen en daar aan vastgekoppeld. Op de struktuur is CMG en Ka band communicatie apparatuur geinstalleerd.
31 okt 2000:
Soyuz-TM31 lanceert Expeditie 1 bestaande uit een 3-hoofdige bemanning Gidzenko, Shepherd en Krikaler. Soyuz koppelt aan ISS waar de astronauten als eerste permanente bemanning aan boord gaan van ISS.
16 nov 2000:
Met de Progress-M1 wordt cargo en brandstof naar ISS gebracht en afgeleverd aan de Nadir poort van de Zarya module.
30 nov 2000:
Met Endeaver Shuttle STS-97 wordt een vakwerkstuktuur met zonnepanelen naar ISS gevlogen en geinstalleerd op ISS.
12 dec 2000:
Progress M2 levert cargo en brandstof af bij de Zarya module en koppelt op 11 januari 2001 weer los.
7 feb 2001:
De Space Shuttle Atlantis lanceert met vlucht STS-98 het amerikaanse "Destiny Laboratory
Module". Met een robotarm wordt dit laboratorium uit de Shuttle geladen en middels EVA ruimte
wandelingen gekoppeld aan de Unity Module van ISS.
8 maart 2001:
Met Space Shuttle vlucht STS-102 wordt het "Leonardo Multi-Purpose Logistics Module" (van de
Italiaanse Alenia) gelanceerd met laboratorium hardware. Tevens logistiek materiaal en
bevoorrading.
"Expedition One" bemanning van ISS wordt afgelost door "Expedition Two" crew bestaande uit: Yury Usachev, James Voss en Susan Helms.
Foto NASA
19 april 2001:
Space Shuttle Endeavour lanceert met vlucht STS-100/6A de tweede Multi Purpose Logistics
Module "Rafaello" met apparatuur en bevoorrading. Tevens werd een Canadese Robotarm
geinstalleerd voor permanent gebruik op het Space Station. Vanwege computer problemen duurde
deze missie 2 dagen langer dan gepland.
22 mei 2001:
De onbemande Progres 4 arriveert bij ISS met ca 1,5 ton nieuwe bevoorrading en logistiek materiaal.
Het ruimteschip koppelt automatisch aan de Zvezda module.
12 juli 2001:
Space Shuttle Atlantis lanceert met vlucht STS-104 de luchtsluis "Quest" die op ISS wordt
geinstalleerd. De nieuwe luchtsluis die met de Canadese robotarm werd geinstalleerd aan de
"Unity" module betekent een belangrijke mijlpaal in de bouw van ISS.
10 augustus 2001:
Space Shuttle Discovery lanceert met vlucht STS-105 de Multipurpose Logistics Module
"Leonardo", beladen met wetenschappelijke instrumenten, overige apparatuur en bevoorrading.
Tevens wordt de "Expedition two" bemanning afgelost door die van "Expedition three".
De nieuwe bemanning bestaat uit commandant Frank Culbertson, kosmonaut Vladimir Dezhurov en
kosmonaut Mikhail Tyurin.
De terugkerende "expedition two" bemanning heeft een begin gemaakt met het experimenteel
wetenschappelijk onderzoek aan boord van de "Destiny" module van ISS.
16 september 2001:
Het "docking compartiment" Pirs (russisch voor pier), gelanceerd met een Soyuz raket,
arriveert bij ISS en koppelt automatisch aan de nadir poort van de Zvezda module.
Pirs gaat dienst doen als 2e "aanleg-pier" en tevens als luchtsluis voor het maken van
ruimtewandelingen.
23 oktober 2001:
Aankomst bij ISS van een nieuw Soyuz ruimteschip met 3 kosmonauten aan boord, die acht
dagen in ISS zullen verblijven. Een van de kosmonauten is de Francaise Claudie
Haignere van CNES.
De Soyuz capsule doet dienst als nieuwe "reddingssloep" en blijft permanent gekoppeld
aan ISS; de drie bezoekers keren terug met de "oude" aan ISS gekoppelde Soyuz capsule.
26 nov 2001:
De onbemande Progres M1-7 arriveert bij ISS met nieuwe bevoorrading en logistiek materiaal.
Het ruimteschip koppelt automatisch aan de Zvezda module.
5 december 2001:
Space Shuttle Endeavour lanceert met vlucht STS-108 de Multipurpose Logistics Module
"Leonardo", beladen met instrumenten en bevoorrading en koppelt op 7 december
aan ISS. Met de wetenschappelijke instrumentatie zullen experimenten worden verricht o.m.van Europese en Amerikaanse
scholen en universiteiten.
Tevens wordt met deze vlucht de "Expedition three" bemanning afgelost door die van "Expedition four".
De nieuwe bemanning bestaat uit commandant Yury Onufrienko, en de kosmonauten Dan Bursch en Carl Walz.
8 april 2002:
Space Shuttle Atlantis lanceert met vlucht STS-110 de Integrated Truss Stucture S0.
Dit is het eerste van vijf elementen die samen een 91 meter lange vakwerkstruktuur zullen vormen
met bovenop een rail waarop een robot (het Mobile Base System MBS) zal gaan rijden.
5 juni 2002:
Space Shuttle Endeavour lanceert met vlucht STS-111 het Mobile Base System MBS.
Met deze vlucht werd tevens op 7 juni de "Expedition four" bemanning afgelost. Expedition five
bestaat uit gezagvoerder Valeri Korzun, Peggi Whitson en Sergei Treschev.
De bemanning van Shuttle vlucht STS-111 installeert in drie ruimtewandelingen
de MBS en vervangt tevens een scharnier van de robotarm "Canadarm2".
29 juni 2002:
Het onbemande russische bevoorradings-ruimteschip Progress 8 komt aan bij ISS met proviand
en logistiek materiaal.